Czym karmić kaczęta, ile paszy zjada kaczka rzeźna, jak wprowadzać pasze gospodarskie i jak karmić stado na jaja. Liczby z książki IFiŻZ PAN 2025.
W Polsce najczęściej chowa się kaczki typu pekin, rzadziej piżmowe i mulardy, czyli mieszańce kaczora piżmowego z kaczką pekin.
Kaczka pekin rzeźna osiąga od 3,2 do ponad 4,5 kg i zużywa 1,9–2,1 kg paszy na 1 kg masy ciała, a przy odchowie do 8 tygodni około 2,5 kg. Piżmowe samice ważą 2,6–3,0 kg w 10. tygodniu, samce 4,8–5,0 kg w 11–12. tygodniu, przy zużyciu 2,4–2,8 kg paszy na kilogram. Mulardy odchowuje się 12–13 tygodni do 4,3–5,0 kg, przy zużyciu 3,6–3,9 kg paszy na kilogram.
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 77–79.
Duże fermy używają czterech mieszanek: starter 1, starter 2, grower i finiszer. W małym stadzie wystarczą dwie: starter od 1. do 14. dnia i grower od 15. dnia do końca odchowu.
Starter ma 20–22% białka, grower 18,5%, a finiszer 17%; energia rośnie od 11,7–12,2 MJ na starcie do 12,2–13,0 MJ pod koniec (tabela niżej). Gdy kaczki jedzą mało, na przykład w upał, podnosi się energię mieszanki, np. z około 11,3 do 12,6 MJ.
Kaczka pekin zjada narastająco około 0,5 kg paszy przez pierwszy tydzień, 1,2 kg do końca drugiego, 6,5 kg do końca szóstego i 8,6 kg przy odchowie do ośmiu tygodni.
Podstawą mieszanki są zboża (50–80%), a białko daje głównie śruta sojowa: do 36% mieszanki w starterze i do 20,5% w growerze. Ile rzepaku, grochu i innych surowców pozwala kalkulator, opisujemy w poradniku o udziale surowców.
| Okres | Energia, MJ | Białko, % | Wapń, % | Sód, % |
|---|---|---|---|---|
| Starter 1 (1–9 dzień) | 11,7–12,2 | 22,0 | 0,7–1,0 | 0,20 |
| Starter 2 (10–16 dzień) | 11,7–12,2 | 20,0 | 0,7–1,0 | 0,18–0,20 |
| Grower (17–24 dzień) | 11,5–13,0 | 18,5 | 0,65–1,0 | 0,16–0,18 |
| Finiszer (od 43. dnia) | 12,2–13,0 | 17,0 | 0,60–1,0 | 0,14–0,18 |
Tab. 36–37 (s. 83–84); okres 25–42 dni książka pomija. Dzienną dawkę paszy dla każdego okresu podajemy w poradniku Ile paszy zjada kaczka. Granice zbóż, grochu i rzepaku: Ile jakiego surowca w paszy.
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 78, tab. 36–37.
W chowie półintensywnym pasze gospodarskie uzupełniają mieszankę, a w ekstensywnym są jej podstawą: kukurydza, pszenica, śruty roślinne, zielonki, kiszonki, okopowe i produkty uboczne przemysłu spożywczego. Są tańsze i dają samowystarczalność, ale trzeba je bilansować i pilnować ich jakości. Wprowadza się je od 3. tygodnia życia kacząt.
Młode kaczki piją 3–5 razy, a dorosłe 2–3 razy więcej wody, niż jedzą paszy. W pierwszych dniach woda ma mieć 20–25°C. Ma być czysta, bez glonów i biofilmu.
Przy podejrzeniu mikotoksyn (pleśń w paszy) książka zaleca dodatek wiążący toksyny, czyli detoksykant, zwłaszcza dla niosek i bardzo młodych ptaków, a szczególnie dla kacząt.
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 27–28 i 79.
Piżmowe chowa się przyzagrodowo i intensywnie; w chowie intensywnym samce i samice osobno. Starter dostają do 3. tygodnia samice i do 4. samce, grower do 6.–8. tygodnia, finisz do 10.–12. Granulat ma najpierw 3 mm, potem 5 mm. Karmi się do woli, z krótkimi restrykcjami do 5% pod koniec odchowu.
Piżmowe w wychowie potrzebują 20–22% białka w tygodniach 1–4 i 16–18,5% w tygodniach 5–12 (tab. 35).
Mulardy przy mieszance o niższej energii jedzą więcej i gorzej wykorzystują paszę, a łatwo się otłuszczają. Dlatego stosuje się krótkie restrykcje albo rozcieńcza mieszanki. Można dawać DDGS, śrutę rzepakową, lucernę i otręby, jeśli bilans aminokwasów się zgadza. Białko: 21–23,5% na starcie, 15,4–18,5% w tygodniach 3/4–7 i 13,8–16,5% od 8. tygodnia (tab. 40).
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 78–79, tab. 35 i 40.
Kaczki pekin dojrzewają w 22.–24. tygodniu. Między 3. a 18.–20. tygodniem dostają paszę raz dziennie, w dawce według masy ciała, z ograniczeniami ilości już od 2. tygodnia; starter zamienia się na grower w 7.–8. tygodniu.
Po 18.–20. tygodniu pasza jest dostępna 6–12 godzin na dobę, średnio 150–220 g na kaczkę. Od 22. tygodnia ograniczenia znosi się stopniowo. W nieśności mieszanka ma 16,8–18,5% białka i 3,2–4,0% wapnia.
Kaczki piżmowe dojrzewają w 28.–30. tygodniu i niosą sezonowo, w dwóch cyklach po 24–26 tygodni z 10–13 tygodniami spoczynku. Do 6.–7. tygodnia dostają około 20% białka i mniej niż 4% włókna, do 18.–20. tygodnia 16–18% białka, potem paszę reprodukcyjną z 3,2–3,6% wapnia, a w spoczynku mniej białka i wapnia.
| Okres | Energia, MJ | Białko, % | Wapń, % |
|---|---|---|---|
| Wychów 1–6/8 tydzień | 12,1 | 20,3–22,0 | 1,0–1,1 |
| Wychów 7/9–20 tydzień | 11,1–11,9 | 13,5–16,5 | 0,9–1,0 |
| Przed nieśnością i jej początek | 11,3 | 17,0–18,0 | 3,2–4,0 |
| Nieśność | 11,1–11,5 | 16,8–18,5 | 3,2–4,0 |
Tab. 33–34 (s. 80–81).
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 77, tab. 33–35.
Dla kaczek i gęsi nie ma programu kokcydiostatyków, a niektóre z tych środków powodują u nich poważne zaburzenia. Książka mówi też wprost, żeby nie karmić ptaków wodnych pełnoporcjowymi mieszankami dla brojlerów ani indyków.
Źródło: P. Konieczka, A. Tuśnio, S. Smulikowska (red.), Zalecenia żywieniowe i wartość pokarmowa pasz dla drobiu, wyd. 6, IFiŻZ PAN, Jabłonna 2025, s. 31–32.
Ułóż mieszankę dla kaczek w kalkulatorze: wybierz kaczki i okres, wpisz swoje surowce, a dobierze proporcje pod normę i policzy paszę na miesiąc.
Normy, typową dawkę i zalecane udziały surowców dla kaczek w każdym okresie podaje narzędzie normy_drobiu, a mieszankę pod tę normę z Twoich surowców dobiera dobierz_proporcje. Wyślij zapytanie POST na https://mojapasza.com/mcp z nagłówkami Content-Type: application/json i Accept: application/json, text/event-stream.
{
"jsonrpc": "2.0",
"id": 1,
"method": "tools/call",
"params": {
"name": "normy_drobiu",
"arguments": {
"drob": "kaczki",
"okres": "1-3 tygodnie"
}
}
}
Fragment odpowiedzi (result.structuredContent, stan na 30 października 2026):
{
"gatunek": "Kaczki",
"norma": {
"okres": "1-3 tygodnie",
"em": 11.9,
"bialko": 20,
"ca": 0.9,
"p": 0.65,
"tluszcz": 3,
"wlokno": 4,
"na": 0.15
},
"dawka_typowa_g_na_sztuke": {
"g": 100,
"zakres": "100–108",
"zrodlo": "Kokoszyński D., … tab. 8 (s. 30): Star 53 H.Y., …",
"url": "https://kpbc.umk.pl/Content/68272/PDF/KOKOSZYNSKI_Dariusz_HABILITACJA_147.pdf"
},
"zalecane_udzialy": {
"grupa": "Młode ptaki (do 4–6 tygodni)",
"surowce": [
{
"surowiec": "Kukurydza",
"maks_proc": 40
},
{
"surowiec": "Pszenica",
"maks_proc": 40
},
{
"surowiec": "Jęczmień",
"maks_proc": 10
},
"…"
]
}
}
Limity, darmowy klucz aplikacji, licencja i zasady pokazywania cen: Dla twórców aplikacji.
Porady są ogólne. Gdy kaczki kuleją, chudną albo przestają jeść, pokaż je lekarzowi weterynarii.
Kaczka rzeźna około 100 g w tygodniach 1–3 i 228 g w tygodniach 4–7 (badanie mieszańców Star 53 H.Y.). Kaczka pekin w stadzie na jaja 150–220 g dziennie (IFiŻZ PAN 2025, s. 77).
Kaczka pekin zjada narastająco około 6,5 kg paszy do końca 6. tygodnia i 8,6 kg przy odchowie do 8 tygodni (IFiŻZ PAN 2025, s. 78).
Dwie: starter od 1. do 14. dnia i grower od 15. dnia do końca odchowu (IFiŻZ PAN 2025, s. 78). Starter ma 20–22% białka, grower 18,5%.
Mieszanek pełnoporcjowych dla brojlerów i indyków nie: książka zaleca, żeby nie karmić nimi ptaków wodnych (IFiŻZ PAN 2025, s. 31–32). Dla kaczek nie ma też programu kokcydiostatyków, a niektóre z nich powodują u kaczek poważne zaburzenia.
Pasze gospodarskie, czyli zboża, zielonki, kiszonki i okopowe, wprowadza się od 3. tygodnia życia kacząt (IFiŻZ PAN 2025, s. 79).
Otwórz kalkulator pasz dla drobiu →Ostatnia zmiana treści: . Pełna, interaktywna wersja: Żywienie kaczek: pekin, piżmowe i mulardy.